മുക്കം: സാധാരണക്കാർക്ക് നന്മകൾ ചെയ്ത് ലളിതജീവിതം നയിച്ച എൻ.സി. മുഹമ്മദ് ഹാജിയുടേത് കാലങ്ങളെ അതിജീവിച്ച മാതൃകാജീവിതമാണെന്ന് മന്ത്രി എ.പി. അനിൽകുമാർ പറഞ്ഞു. മനുഷ്യരെ നാൽപ്പത് ദിവസംകൊണ്ട് മറന്നുപോകുന്ന കാലത്ത്, മരണത്തിന് 44 വർഷങ്ങൾക്കുശേഷവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതവും പ്രവർത്തനങ്ങളും ഓർമിച്ചുകൊണ്ട് ഒരു സ്മരണിക പുറത്തിറങ്ങുന്നത് ആ വ്യക്തിത്വത്തിന്റെ മഹത്വത്തിന് തെളിവാണെന്നും മന്ത്രി കൂട്ടിച്ചേർത്തു. കാരശ്ശേരിയിൽ നടന്ന ചടങ്ങിൽ എൻ.സി. മുഹമ്മദ് ഹാജിയുടെ സ്മരണിക പ്രകാശനം ചെയ്ത് സംസാരിക്കുകയായിരുന്നു അദ്ദേഹം.
സാധാരണക്കാരുടെ ജീവിതത്തിൽ നന്മയുടെ വെളിച്ചം പകരുകയും ലളിതമായ ജീവിതരീതിയിലൂടെ ജനങ്ങളുടെ സ്നേഹവും ആദരവും നേടിയെടുക്കുകയും ചെയ്ത വ്യക്തിയായിരുന്നു മുഹമ്മദ് ഹാജിയെന്ന് മന്ത്രി പറഞ്ഞു. പതിറ്റാണ്ടുകൾ പിന്നിട്ടിട്ടും അദ്ദേഹത്തെ ജനങ്ങൾ സ്നേഹപൂർവം ഓർത്തുവെക്കുന്നത് അത്ര സാധാരണമായ കാര്യമല്ല. ഒരു വ്യക്തിയുടെ ജീവിതം സമൂഹത്തിൽ എത്രത്തോളം സ്വാധീനം ചെലുത്തിയെന്നതിന്റെ അടയാളമാണ് ഇത്തരം അനുസ്മരണങ്ങളും സ്മരണികകളുമെന്നും അദ്ദേഹം അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.
1960-കളിലെയും 1970-കളിലെയും കേരളീയ സമൂഹത്തിന്റെ ജീവിതസാഹചര്യങ്ങളും അന്നത്തെ മനുഷ്യരുടെ ജീവിതാനുഭവങ്ങളും ഈ പുസ്തകത്തിലെ കുറിപ്പുകളിലൂടെ വായിച്ചെടുക്കാൻ കഴിയുമെന്നും മന്ത്രി പറഞ്ഞു. മുഹമ്മദ് ഹാജിയുടെ വ്യക്തിജീവിതത്തിന്റെ ഓർമകൾക്കപ്പുറം ഒരു കാലഘട്ടത്തിന്റെ സാമൂഹികചരിത്രം കൂടി രേഖപ്പെടുത്തുന്ന കൃതിയായി സ്മരണിക മാറുന്നുവെന്നും അദ്ദേഹം കൂട്ടിച്ചേർത്തു.
മുഹമ്മദ് ഹാജിയുടെ കുടുംബാംഗങ്ങൾ, നാട്ടുകാർ, സമീപപ്രദേശങ്ങളിലുള്ളവർ തുടങ്ങി വലിയൊരു ജനാവലിയുടെ സാന്നിധ്യത്തിലാണ് സ്മരണിക പ്രകാശനച്ചടങ്ങ് നടന്നത്. മുഹമ്മദ് ഹാജിയുടെ മകൾ എൻ. ഉമ്മയ്യക്കുട്ടി ആദ്യപ്രതി ഏറ്റുവാങ്ങി. സ്മരണികയുടെ എഡിറ്റർ നവാസ് പൂനൂർ ചടങ്ങിൽ അധ്യക്ഷത വഹിച്ചു. സി.കെ. കാസിം എം.എൽ.എ മുഖ്യപ്രഭാഷണം നടത്തി. ഡോ. കെ. മൊയ്തു അനുസ്മരണപ്രഭാഷണം നിർവഹിച്ചു.
മുഹമ്മദ് ഹാജിയെ ദീർഘകാലം പരിചരിച്ചവരിൽ ഇപ്പോൾ ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന കുഞ്ഞാമിനയെ ചടങ്ങിൽ മന്ത്രി എ.പി. അനിൽകുമാർ പൊന്നാട അണിയിച്ച് ആദരിച്ചു. മുഹമ്മദ് ഹാജിയുടെ ജീവിതവുമായി അടുത്ത ബന്ധം പുലർത്തിയ വ്യക്തിയെ ആദരിച്ചതിലൂടെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിലെ മാനുഷികബന്ധങ്ങൾക്കും കരുതലിനും ചടങ്ങ് പ്രാധാന്യം നൽകി.
എ.വി. സുധാകരൻ മാസ്റ്റർ സ്മരണികയുടെ പുസ്തകപരിചയം നടത്തി. ഒ. അബ്ദുറഹിമാൻ, ജി. അബ്ദുൽ അക്ബർ, എം.ടി. അഷ്റഫ്, കെ.സി. മുബഷിർ, ആമിന പാറക്കൽ, വി.എൻ. നൗഷാദ്, സി. അബ്ദുറഹിമാൻ, പി.ടി.സി. മുഹമ്മദ്, മഞ്ചറ അഹമ്മദ് കുട്ടി എന്നിവർ ചടങ്ങിൽ പ്രസംഗിച്ചു.
മരണത്തിന് നാലു പതിറ്റാണ്ടിലേറെ പിന്നിട്ടിട്ടും ഒരു വ്യക്തിയുടെ ജീവിതവും പ്രവർത്തനങ്ങളും സമൂഹത്തിന്റെ ഓർമകളിൽ നിലനിൽക്കുന്നു എന്ന സന്ദേശം പങ്കുവെച്ചാണ് ചടങ്ങ് സമാപിച്ചത്. മുഹമ്മദ് ഹാജിയുടെ ജീവിതത്തിലെ നന്മകളും മൂല്യങ്ങളും പുതിയ തലമുറയ്ക്ക് പരിചയപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള അവസരമായി സ്മരണികയുടെ പ്രകാശനം മാറി.
